1) Kablosuz Yerel Alan ağları :
Bu tip ağlarda yerel alanda kurulu yapı kablo kullanmaksızın radyo frekansları ve kızılötesi ışın kullanımı ile veri alım gönderim işlemlerini yapar . WLAN’lar kablolu sistemlere bir alternatif olarak sunulmuşlardır .
2) Kablosuz Kişisel Ağlar :
Bluetooth , IRDA ve Home RF ağlarıdır . Kısa mesafeli bilgi işlenmesinde etkilidir . Çok farklı özelliklerde ofis makinelerinin haberleşmelerinin sağlanması hedeflenmiştir . IRDA yapısal olarak yetersiz özellikleri nedeniyle bluetooth’a yerini bırakmış durumdadır . Düşük maliyetli uygulamalardır .
3) Kablosuz Geniş Alan Ağları :
Geniş bir coğrafi alanda yapılan ağ yapılandırmasını ifade eder . Bir kampüs network veya daha fazlasını .. İletişim yüksek düzey radyo dalgaları kullanılarak gerçekleştirilir . Anahtarlama merkezi olarak anılan bir merkez aracılığıyla WWAN’lar telefon hatları veya sabit kablo yapıları üzerinden merkezi ağ sistemine bağlanabilirler .
Kablosuz Yerel Alan Ağları :
Kablosuz LAN aslında Ethernet veya Token Ring gibi ağ teknolojilerinin fiziksel katman ve veri bağlantı katmanının kablosuz bir şekle getirilmesidir . Yeni bir özellik değil eski teknolojilerin yeni bir ortamda kullanılmasıdır .
1997′de IEEE tarafından standartları belirlenen 802.11 kablosuz iletişim protokolü , daha sonra 802.11b, 802.11a ve son olarak da 802.11g ile gelişimini sürdürdü. 802.11 ağlarını aynı zamanda WiFi ağları olarak da duyabilirsiniz.
İlk duyurusu yapılan , sistem 2.4 Ghz’de 2 Mbps’a kadar iletişime imkan sağlıyordu .
- 802.11b piyasada kendine kullanım alanı bulan ilk türev. 802.11b 2.4GHz’lik çalışma frekansı ile 11Mbps’lik hız sağlayabiliyor.
- 802.11a bir sonraki versiyon olan 802.11a 5GHz’lik çalışma frekansı ile 802.11b’den tam beş kat hızlı. 54Mbps’lik veri aktarım hızına kadar ulaşabiliyor.
- 802.11g İlk iki versiyonun karıştırılmış ve geliştirilmiş hali diyebiliriz. 802.11b gibi 2.4GHz’lik çalışma frekansı ile fiyat avantajı elde edilirken aynı zamanda 802.11a’nın 54Mbps’lik hızına da sahip. Günümüzün en popüler kablosuz iletişim formatı.
Kablosuz LAN’larda kullanılan bir diğer standart da ETSI tarafından tanımlanan HIPERLAN’dır . Hiperlan’ın Hiperlan1 ve Hiperlan2 gibi türevleri vardır .
Neden Kablosuz LAN ?
1) Çalışana mobilite ( hareket esnekliği ) sağlar . Hareketli yapıda olan çalışma ortamlarında kablolu ağların bu esnekliği vermesi mümkün değildir .
2) Hızlı ve basit donanım . Bu tip LAN’ların kurulumu uzmanlık gerektirmez , kurulumu oldukça basittir .
3) Esnek donanım : Kablo ile yapılamayan işler için çözüm üretilebilir .
4) Maliyet . Uzun vadede bu alana yapılan yatırımlar değerlendirildiğinde sağlanan katkılarla maliyetin oldukça düşük kaldığı gözlemlenmektedir .
5) Genişletilebilirlik : Ağ yapısı kolaylıkla istenilen yapıda değişikliğe uğratılabilir . Eşlerarası bağlantıdan yüzlerce bilgisayarın oluşturacağı yapıya kadar her türlü çözüm üretilebilir .
Nerelerde kullanım şansı bulabilirler ?
Hastanelerde çeşitli servislerde gezici olarak dolaşmak zorunluluğunda olan sağlık personeli tarafından geniş kullanım alanı bulabilirler .
Şantiye tipi açık alan çalışmalarında , haritalama gibi ofis ortamının olmadığı proje çalışmalarında ..
Bir üniversite kampüsünde herhangi bir noktadan öğrencilerin bilgisayar sisteminden yararlanmalarını sağlamak için ..
Danışmanlık firmalarında gezici değerlendirme elemanlarının bilgilerinin kullanımına yönelik olarak ..
Ağ yöneticileri farklı ağ yapılarının bulunduğu ortamlara mobil sistemlerle gidip , sisteme müdahale etme , yedek alma gibi işlemleri kolaylıkla yapabilirler .
Gezici satış birimleri tarafından kullanılabilirler . Örneğin belli bir bölgede dağıtım yapan araçlarda kullanım alanı söz konusudur . ( Firma tarafından o bölgede bir WWAN oluşturulması kaydı ile . )
Kablosuz ağlarda iletişim hızı noktalar arasındaki mesafe ve fiziksel engeller ile bağlantılıdır.
802.11g üzerine kurulmuş bir ağ açık havada 200-300metre mesafelerde bile oldukça hızlı bağlantı kurabilir. Bir bina içerisinde ise birkaç kat araya girdiği zaman hız oldukça düşmektedir. 11Mbps ile iletişim kurulabilen ağlarda ideal şartlarda veri aktarım oranı ortalama 7Mbps kadar olabilir. Aynı şekilde 54Mbps’lik ağlarda da ideal şartlarda ortalama 30Mbps ile iletişim kurulabilir. Eğer çok büyük dosyaları ağ üzerinde taşımıyorsanız eskinin 10Mbps’lik kablolu ağlarının üç katı kadar performans sunabilen 802.11g kablosuz ağlarının performansı tatminkar olacaktır.
Aslına bakarsanız kablosuz iletişim yöntemlerinin en popüleri Bluetooth ‘dur. Ancak Bluetooth sadece 10 metre çap içerisinde etkin olabiliyor. Ayrıca veri aktarım hızı da 768kbit/s civarlarında. Bu yüzden teorik olarak mümkün olsa da pratikte bluetooth ile kablosuz ağlar kurmanın bir mantığı yok. Ancak yoğun veri aktarımına ihtiyaç olmayan cep telefonu, PDA gibi cihazlarda Bluetooth günümüzde kendisine yaygın bir kullanım alanı bulmuştur.
Eğer evinizde ya da iş yerinizdeki iki bilgisayarı birbiriyle haberleştirmek istiyorsanız işiniz nispeten kolay ve ucuz yoldan halledilebilir. Bunun için USB , PCMCIA ya da PCI arabirimini kullanan ve IEEE 802.11a, 802.11b ya da 802.11g uyumlu iki kablosuz ağ kartına ihtiyacınız var. Bu kartları standart ethernet kartlarının kabloya ihtiyacı olmayan versiyonları olarak düşünebilirsiniz.
Peki kablosuz iletişim kurmak ve 802.11 tabanlı veri aktarımı için neler gerekli?
Yukarıdaki sorunun cevabı WLAN’dır. WLAN serbest dolaşıma izin veren ağ ekipmanı üretmektedir. Aynı zamanda ucuz ve yüksek bant genişliği servisini sağlamaktadır. Kablolu bir ağ tasarlamak için ortaya çıkan maliyet ile kablosuz ağ tasarlandığında arada çok fazla bir fark olmadığı görülecektir. İş dünyasında kablosuz bağlantı, daha fazla dolaşılabilirlik ve internete her zaman bağlı kalabilme gibi can alıcı özellikler sağlamaktadır .
Bugünlerde 4 tip kablosuz ağ vardır. Bunlar ucuz ve yavaş olandan, pahalı ve hızlı olana doğru sıralanırsa :
- BlueTooth
- IrDA
- HomeRF
- WECA (Wi-Fi)
Bu ağ tipleri ilerleyen bölümlerde açıklanacaktır.
WECA, kablosuz ağ kartları uyumluluk ittifakı için kullanılmaktadır ve 802.11 ürünlerine sertifika vermektedir. İlk jenerasyon ürünler WECA tarafından sertifikalanmış ve 802.11b temeline göredir. Bütün ürünler Wi-Fi logosu ile damgalanmış olup, Wi-Fi olarak bilinirler. Sonraki jenerasyon ise 802.11a ürünleridir ve bunlar da Wi-Fi5 logosu ile damgalanmışlardır.
Kablosuz Bağlantı Topolojisi
Her kablosuz ağ , radyo vericisi ve anten gerektirmektedir . Kablosuz ağ bileşenleri :
- istasyonlar (STA – Stations) ve
- bağlantı noktaları (AP – Access Point) olarak bilinirler.
Temel servis seti (BSS – Basic Service Set) biçimlendirildiğinde , iki veya daha fazla istasyon birbirleri ile ve ağ ile iletişim kurarlar.
Genişletilmiş servis seti biçimlendirildiğinde , BSS’ler (her biri bir AP içerir) birbirine bağlanmıştır.
Standart kablosuz ağlar(802.11) şu 2 moddan biri ile çalışırlar :
* ad-hoc (peer-to-peer / makinadan makinaya)
* infrastructure (altyapı)
ad-hoc modu BSS bağımsız olarak tanımlanabilir. Infrastructure modu ise BSS gibidir.
ad-hoc modunda, her kullanıcı ağdaki bir diğeri ile direkt iletişim kurar. Bu mod, birbirleri ile iletişim mesafesinde olan kullanıcılar için tasarlanmıştır. Eğer bir kullanıcı bu tanımlanmış mesafeden dışarıya çıkarak iletişim kurmak isterse, arada bir kullanıcı ağ geçidi ve yönlendirici olarak görev yapmak zorundadır.
Infrastructure modunda ise, her istasyon bağlantı isteklerini bağlantı merkezi olarak bilinen (AP – Access Point) merkez istasyona yollar. AP’ler bildiğimiz kablolu ağ anahtarları gibi çalışır ve iletişimi kablolu veya diğer bir kablosuz ağa yönlendirir. AP’ler ve istasyonlar veri iletişimine başlamadan önce iletişim sağlamalıdırlar. Sadece ve sadece iletişim sağlandıktan sonra veri alış verişi başlar. İletişim kurulması 3 seviye içerir:
- Doğrulanmamış ve ilişkilendirilmemiş
- Doğrulanmış ve ilişkilendirilmemiş
- Doğrulanmış ve ilişkilendirilmiş
Seviyeler arası geçiş, yönetim çerçeveleri (Management Frames) olarak adlandırılan iletişim alış veriş mesajları ile gerçekleşir. AP’ler belli aralıklarla işaret yönetim çerçeveleri yollamak üzere tasarlanmışlardır. AP ile iletişim kurmak ve BSS’e girebilmek için, istasyon bu işaret yönetim çerçevelerini dinler ve AP’nin iletişim mesafesinde olup olmadığını anlar. İstasyon bu işaret çerçevesini (mesajını) aldığı zaman hangi BSS’e dahil olacağını seçer. Bu işaret çerçeveleri , bütün ağ isimlerini ve servis seti tanımlayıcılarını (SSID – Service Set Identifiers) içerir. Fakat Apple Macintoshlarda kullanıcı dahil olmak istediği SSID’yi kendisi seçmek zorundadır.
İstasyon istenen SSID ile iletişimde olduğu AP’ye araştırma istek çerçevesini yollar. İstasyon AP’ yi tanımladıktan sonra birbirlerine kimlik denetimi için birkaç yönetim çerçevesi yollarlar.
Halen 2 standart kimlik tanımlama mekanizması vardır :
Açık anahtar kimlik tanımlaması ve Ortak anahtar kimlik tanımlaması. (Open Key Authentication ve the Shared Key Authentication).
Genellikle kablosuz ağlar birinci mekanizmayı kullanırlar ve bu başlangıç değeri olarak tanımlanmıştır (Güvenlikten yoksun kalınmaması için).
Eğer kimlik tanımlaması sorunsuz giderse, istasyon ikinci adıma geçer: Doğrulanmış ve ilişkilendirilmemiş (authenticated and unassociated). İstasyon ilişkilendirilme istek çerçevesini yollar ve AP buna cevap verir. Eğer herşey yolunda giderse istasyon son ve 3. adıma geçer: Doğrulanmış ve ilişkilendirilmiş (authenticated and associated). İstasyon artık ağda bir kullanıcıdır ve veri transferine başlayabilir.
Gönderiliyor, Lütfen Bekleyin....
Bu yazıda telif haklarına ve yasalara aykırı bir bilgi veya link bulunuyorsa lütfen buradan iletişime geçiniz.
Son Yorumlar